Poppentheater voor kinderen

Poppentheater

Poppentheater is een vorm van theater waarin poppen een belangrijke rol spelen. Het loopt uiteen van kleine handpoppen tot grote poppen.  Soms zijn de spelers bij poppentheatervoorstelling niet te zien, soms zijn ze juist wel zichtbaar. Heel regelmatig is de pop de tegenspeler van de maker. Er komt bij poppentheater dan ook heel wat meer kijken dan alleen de pop een stem geven; de speler beweegt ook de pop van top tot teen. Soms is de ene speler de stem van de pop, terwijl een ander voor de bewegingen zorgt. 

Heel gevarieerd

Poppentheater is vooral gericht op kinderen. En zoals uit de voorstellingen hierboven wel blijkt, het is heel gevarieerd. Voorbeelden zijn Het Fluwelen Poppentheater met de traditionele poppenkast van Jan Klaassen en Katrijn, die op boevenjacht gaan. Er zijn ook poppen die dieren zijn, zoals het poppentheater op locatie van Theater Compagnie Alice of het konijn van Theater Tique. In ‘Ra, ra, er was eens…’ van het Amsterdams poppentheater, beelden poppen een sprookje uit. 

Vormen van poppentheater

Bij poppentheater zijn poppen de hoofdrolspelers – het woord zegt het al. Dit kunnen handpoppen, stokpoppen of marionetten zijn. Ook bepaalde vormen van het schimmenspel worden tot het poppentheater gerekend. 

Een belangrijk kenmerk van poppentheater zoals we dat vandaag kennen, is vaak dat het interactief is. De kinderen moeten raadsels oplossen, advies geven, vragen van de poppen beantwoorden. Dat maakt het poppentheater juist zo levendig. 

Geschiedenis

Oorspronkelijk was poppentheater gericht op volwassenen. Het was algemeen vermaak, soms met een politieke of moralistische strekking. Deze vorm van poppentheater bestond al in de 16e eeuw. Poppentheater is te vinden in allerlei Europese landen en daarbuiten.

Bekende voorbeelden

Behalve de al genoemde Jan Klaassen en Katrijn, zijn andere bekende vormen van poppentheater het marionettentheater Poesjenellenkelder uit Antwerpen, dat al in de 16e eeuw ontstond en nog steeds in deze Belgische stad te vinden is, zij het in afgeslankte vorm. Bekende voorbeelden buiten Europa zijn de wajangpoppen uit Indonesië en de Sbek Thom van de Cambodjaanse Khmer. Deze beide laatste zijn vormen van schimmenspel. Ze staan allebei op de Lijst van Meesterwerken van het Orale en Immateriële Erfgoed van de Mensheid van UNESCO.

Veelgestelde vragen

Kan een poppentheater naar mijn school of festival komen?
Iedereen kan een poppentheatervoorstelling boeken. Hierboven staan ruim vijftig verschillende voorstellingen vermeld. Als u op een daarvan klikt, komt u uit bij een contactformulier. Daarmee kunt u contact opnemen met de speler of het theater in kwestie en nadere afspraken maken.

Voor welke leeftijden is poppentheater geschikt?
Poppentheater is geschikt voor alle leeftijden, van 0 tot 18 jaar. Meestal is een voorstelling op een bepaalde leeftijdscategorie gericht, bijvoorbeeld op baby’s en peuters van 0 tot 4 jaar. Bij de meeste voorstellingen staat aangegeven voor welke leeftijdscategorie de voorstelling geschikt is.

Is er een verschil tussen poppenkast en poppentheater?
Jazeker! Poppenkast is een vorm van poppentheater. Het is, het woord zegt het al, letterlijk een opvoering in een ‘kast’, met gebruik van handpoppen. De kast is vaak gemaakt met latten en gordijnen. De spelers zijn niet zichtbaar, zij zitten of staan onder het ‘speelvlak’. Bij veel andere vormen van poppentheater zijn de spelers wèl zichtbaar en spelen ze een eigen rol in de voorstelling.

Vinden tieners poppentheater niet te kinderachtig?
Nee, sommige voorstellingen van poppentheater zijn zelfs specifiek op tieners gericht. Als u op onze website bovenaan op ‘poppentheater’ en vervolgens in de linkerkolom op de leeftijdscategorie 12-18 jaar klikt, ziet u verschillende voorstellingen, specifiek voor tieners.

Wat zijn de kosten?
De kosten van een voorstelling variëren sterk, vanaf €150. Vaak is er korting mogelijk als u meer dan een voorstelling tegelijk boekt. Informatie over de kosten staan in de meeste gevallen vermeld bij de programma’s en voorstellingen.

Waar vind ik meer informatie?
Er is niet alleen op het internet allerlei informatie te vinden, maar er is ook een museum voor poppentheater in Nederland. Dit is te vinden in het Gelderse dorp Vorchten en heet het Poppenspe(e)lmuseum. Het museum huisvest een omvangrijke collectie voorwerpen, documentatiemateriaal en boeken over de geschiedenis van het poppenspel en het poppentheater in Europa. België heeft zijn eigen museum: het Poppentheatermuseum in de stad Tienen. Dit bevat een collectie van 250 marionetten en handpoppen uit verschillende werelddelen en uit het Tiense Poppentheater Tijl dat al meer dan vijftig jaar bestaat.